“Naastenliefde is nog geen zelfverloochening”, column DS, 19 okt. 2017

Deze column verscheen in De Standaard, op 19 oktober 2017.

“Bijna 70% van de Belgen meent dat ‘religie meer kwaad doet dan goed’. Een opmerkelijke vaststelling, waarvoor Mieke Van Hecke in ‘De Afspraak’ (op Canvas) deze verklaring gaf: religie wordt te neerbuigend behandeld, en te fel uit de publieke ruimte geweerd. Mensen durven hun christelijke inspiratie niet meer openlijk te vermelden, zelfs wanneer ze zich voor anderen inzetten. Zo verdwijnt de positieve rol van religie op de achtergrond.

Enkele vanzelfsprekende oorzaken voor de negatieve associatie met religie werden helaas niet geopperd: het schrijnend gebrek aan leiderschap na schandalen binnen de katholieke kerk; de vraag of christelijke waarden in crisistijd wel politiek inspirerend zijn, en het verband tussen islam en geweld in tijden van terreur.

De pedofilieschandalen toonden hoe kerkelijke leiders herhaaldelijk hun verantwoordelijkheid ontliepen en verzuimden de meest kwetsbaren te beschermen. Nochtans is die zorg juist de kern van de christelijke boodschap. Daarbij beroept de kerkelijke leer zich op een hiërarchische superioriteit: de gelovige moet de hogere instanties die de christelijke boodschap uitdragen, vertrouwen. Dat lukt alleen wanneer die leiders het goede voorbeeld geven. Helaas ontbrak het leiders als Johannes Paulus II en Benedictus XVI aan daadkracht: ze lieten daders jarenlang ongemoeid. De Belgische hoge clerus reageerde niet veel alerter. Voor buitenstaanders is dat verbijsterend: het is legitiem om voor mildheid te pleiten, en te willen verhinderen dat beschuldigden gelyncht worden, maar waar bleven het medeleven en de erkenning voor het levenslange, verwoestende leed van slachtoffers? Waarin bestaat de positieve kracht van religie, wanneer ze nalaat om zwakkeren te verdedigen?

Een andere vraag betreft de positieve impact van enkele christelijke waarden zelf: nederigheid, barmhartigheid, naastenliefde. Niemand ontkent dat deze waarden kwaliteiten kunnen zijn. Maar de vraag is op welke manier ze politiek kunnen worden ingezet. Politiek is een buitengewoon complex spel van beleidsopties met vaak onbedoelde en onvoorspelbare gevolgen. Hoe zet je een coherente christelijke visie om in een politieke praktijk? Recent presenteerde Paus Franciscus een plan rond vluchtelingen en migratie. Hij meent dat de persoonlijke veiligheid en de waardigheid van migranten voorrang moeten krijgen op de nationale veiligheid. Het onderscheid tussen vluchtelingen en migranten moet verdwijnen. En wie wil migreren, verdient vanuit het land van herkomst reeds ondersteuning. De paus pleit dus voor een opengrenzenbeleid, waarbij de integratie van migranten van ondergeschikt belang is. Zijn voorgangers zagen het net zo: migratie is een voorbode van de goddelijke stad zonder grenzen, aldus Benedictus XVI, en migratie maakt deel uit van het goddelijke verlossingsplan, aldus Johannes Paulus II.

Maar de Europese bevolking wil geen open grenzen. Volgens onderzoek (Chatham House) meent 55% van de ondervraagden uit tien Europese landen zelfs dat ‘elke verdere migratie uit moslimlanden moet stoppen’. Je kan natuurlijk aanvoeren dat die weigeraars geen christen zijn, of onvolmaakte christenen. Dat neemt niet weg dat die mensen de christelijke deugden niet als de fundering of toetssteen van hun politieke keuzes zien. Zeker niet wanneer het christelijke gebod aan het absolute grenst, zonder aandacht voor het effect ervan. Wat theologisch klopt, kan politiek onhaalbaar zijn. Moet je een naastenliefde belijden die grenst aan de zelfverloochening? Impliceren waarden het lijdzaam ondergaan van geopolitieke dynamieken? Continue Reading ›

Twee boekvoorstellingen…

Vlak voor de ‘Boekenbeurs’ in Antwerpen, begin november, rijgen de uitgevers boekvoorstelling na boekvoorstelling aan elkaar.

Ik neem deel aan twee evenementen.

ae098aa5-ab4b-466a-8cf9-32440fbe647cOp woensdag 15 oktober spreek ik over vrouwen en hun competenties, expertise, engagement… naar aanleiding van het boek ‘Dames met Pit. En zoveel meer’, waarvoor Edith Vervliet me interviewde (Pelckmans).

Andere gasten zijn  Marijke Seresia (fotografe), Mieke Van Hecke (voormalig directeur-generaal VSKO) en Catherine De Bolle (commissaris-generaal Federale politie).

Vanaf 19.00 uur in de gebouwen van vzw Amazone, Middaglijnstraat 10, 1210 Brussel. Inschrijving: lut.lambert@pelckmans.be. 9789085426165

En op vrijdag 17 oktober stel ik het boek ‘Tegen de Kruideniers. Over talen, Europa en geheugen‘ van Luc Devoldere voor (De Bezige Bij Antwerpen). Harold Polis verwelkomt de gasten, ik geef een korte toespraak, en dan gaat classicus en vertaler Patrick Lateur met Luc Devoldere in gesprek. Vanaf 20.00 uur in Kantl, Koningstraat 18, 9000 Gent. Inschrijven via paul.luyten@walry.be, of 09/222.91.67.

Boekvoorstelling – ‘Dames met Pit’, red. Edith Vervliet

ae098aa5-ab4b-466a-8cf9-32440fbe647c Enkele maanden geleden werd ik geïnterviewd door Edith Vervliet voor het boek ‘Dames met Pit. En zoveel meer…‘ (Pelckmans). Ze vroeg me naar mijn professionele ervaringen, mijn motivaties, mijn expertise en doelstellingen. En hoe zie ik de rol van de filosofie evolueren in onze samenleving?

Nu wordt het boek voorgesteld, op 15 oktober 2014, om 19.00 u in Brussel.

 

“Over competenties, expertise, engagement, stereotypen en fabeltjes… ‘Hard werken verslaat talent als talent niet hard werkt’, liet Sabine Appelmans zich onlangs ontvallen. Een gouden raad die ook naar voren kwam tijdens de gesprekken die Edith Vervliet had met twintig Dames met Pit die in het gelijknamige boek worden geportretteerd. Allen zijn beroepshalve druk bezette vrouwen.

Dames om ‘u’ tegen te zeggen, met bijzondere verdiensten. De enen al met een grotere visibiliteit dan de anderen. Een aantal van deze vrouwen laten we aan het woord tijdens de causerie die we ter gelegenheid van het verschijnen van het boek organiseren op woensdagavond 15 oktober in Brussel.

Vanaf 19.00 uur welkom om te komen luisteren naar Marijke Seresia (fotografe), Mieke Van Hecke (voormalig directeur-generaal VSKO), Catherine De Bolle (commissaris-generaal Federale politie), Tinneke Beeckman (filosofe) en auteur Edith Vervliet. Presentatrice en radiostem Christina Van Geel polst hen naar hun carrière en maatschappelijk engagement, leiderschapskwaliteiten, persoonlijke organisatie … Continue Reading ›