Over Hannah Arendt in “Interne Keuken”, radio 1

Op 6 februari 2021 sprak ik in ‘Interne Keuken‘ op Radio 1 over Ann Heberleins biografie: ‘Hannah Arendt. Over liefde en kwaad’. Die biografie was de aanleiding voor een gesprek over filosofie, liefde, denken en de positie van de ‘paria’.

Met Koen Fillet en Sven Speybrouck, productie door Erik Van Grieken.

Andere gasten waren Mira Feticu, over haar boek ‘Een Ode aan het Nederlands’; Ilja Van Hespen over drugsvangst op zee en Rob Eeckhoutover Catch. Een uitzending die je telkens in een andere wereld deed belanden!

Hierover ging het gesprek over Hannah Arendt:

“Kijk, wat Hannah Arendt met Martin Heidegger heeft gehad, het zijn onze zaken niet. Ok, hij was – tegelijk haar mentor en minnaar – een van de beroemdste filosofen van zijn tijd, terwijl zij zou uitgroeien tot een van de meest invloedrijke intellectuelen van de twintigste eeuw. Zij was Joods en moest als jonge vrouw nazi-Duitsland ontvluchten, hij ontpopte zich tot een fervent aanhanger van Hitler.

Zij dacht en schreef een leven lang over goed en kwaad, over liefde en macht, mensenrechten en maatschappelijk engagement. Hij werd de eerste jaren na de oorlog met pek en veren afgevoerd. Maar wie nam voor hem op? Hannah Arendt.

Misschien we het er toch maar over hebben. Over wat dat was tussen die twee. En over de Holocaust en vergeving.”

In ‘Interne Keuken’, over ‘Machiavelli’s Lef’

Zaterdag 14 november was te ik te gast bij ‘Interne Keuken‘, op radio 1. Sven Speybrouck had ‘Machiavelli’s Lef‘ gelezen, en had enkele vragen.

Andere gasten waren Gert Storms over het boek ‘Science Fictions’ van Stuart Ritchie; Angelique Van Ombergen over haar boek ‘Ruimtereizen’ (en de neurologische impact voor astronauten) en Marieke Van Ransbeeck speelde doedelzak.

Je kan het hele programma herbeluisteren, of dit artikel openen (met de link naar het gesprek over Machiavelli).

Het was geweldig fijn over het boek te kunnen praten. Acht jaar geleden was ik er ook, voor een gesprek over mijn boek dat toen uitkwam, ‘Door Spinoza’s Lens’

Over het coronavirus, gesprek in “De Wereld van Sofie”, Radio 1, 13 maart 2020

Op Radio 1 had ik een gesprek met Sofie Lemaire in “De Wereld van Sofie” met over wat we al geleerd hebben van het Coronavirus. Op de site van Radio 1 kan het gesprek opnieuw worden beluisterd.

“Coronavirus  in het begin weggelachen?

Aan de start van de verspreiding van het nieuwe coronavirus werd er nogal laconiek gereageerd. We lachten het allemaal wat weg, maar nu overvalt ons toch een bepaald schuldgevoel. “Ik vind het wel oké dat er mee gelachen wordt”, zegt filosofe Tinneke Beeckman in ‘De Wereld van Sofie’. “Het is een heel normale reactie.”

Volgens Tinneke Beeckman heb je altijd een beetje tijd nodig om te beseffen hoe ernstig een situatie is. “Je kan het jezelf niet kwalijk nemen dat je niet op elk moment een volledig inzicht hebt in hoe ernstig iets is.” Het een beetje weglachen is een manier om ermee om te gaan.

Kwetsbaarheid van de mens

Misschien heeft het wel te maken met het feit dat we ons iets te sterk voelen op de wereld. Dat we niet meer verwachten dat we geraakt kunnen worden.

“Daar valt veel over te zeggen. Dan daag je het noodlot in zekere zin ook uit. Je wordt heel nonchalant en zelfgenoegzaam.”

Deze situaties van leven en dood zijn we niet meer gewoon. “De dood is iets wat we steeds meer denken te kunnen controleren door de technologie bijvoorbeeld. We leven ook langer. Maar plots ontstaat er iets dat aan de controle ontsnapt. Al behoort het eigenlijk gewoon tot het leven. “

“We zijn minder zelfvoorzienend en we zijn ons niet altijd bewust van die kwetsbaarheid. Maar dat ervaren we deze dagen wel”, zegt Beeckman.

Respecteer de politici

De houding tegenover politici is Beeckman al opgevallen de voorbije weken. “In goede tijden verwachten we dat politici dingen doen die ons goed uitkomen, en vooral op korte termijn. Hervormingen die nodig zijn op langere termijn, daar moeten we niet echt veel van weten. We zijn daar heel aarzelend over. Denk aan het klimaat of de betonstop.”

“Maar als het dan crisis is”, gaat Beeckman verder, “dan willen we plots dat politici leiderschap tonen. En dat is moeilijk want die politici zijn het gewoon om naar de burgers te luisteren.”

“Ik denk dat we in tijden van crisis maar ook in andere tijden, leiderschap moeten verdragen. We moeten er ook mee om kunnen dat er beslissingen worden genomen die misschien niet zo populair zijn maar wel noodzakelijk. Als we leiderschap eisen moeten we het altijd eisen, en niet alleen nu.””

“Over Ivanka Trumps poging tot gesprek…”, in ‘De wereld Vandaag’, radio 1

Ivanka Trump probeerde op de G20 in Japan een gesprek aan te knopen met Frans president Macron, Brits premier Theresa May en IMF-voorzitster Lagarde. Dat lukte niet echt, want de anderen reageerden duidelijk geërgerd (volgens een filmpje, vrijgegeven door de Fransen). Tja, Ivanka Trump noemt zich wel ‘First Daughter’, maar ze wordt niet als diplomate erkend. Meer nog, op twitter ontstonden parodieën met “#unwantedIvanka” – allerlei historische situaties waarbij Ivanka even goed niet welkom zou zijn.

Is de aanval op Ivanka een geval van seksisme (antwoord: neen!)? Wat met de Amerikaanse president en zijn familieleden (antwoord: zeer problematisch)? En komt nepotisme niet evengoed in België voor (antwoord: ja zeker!)…

Deze vragen stelde Ruth Roets me, in ‘De Wereld Vandaag‘, op radio 1, op dinsdag 2 juli 2019.

“Na de verkiezingen” bij ‘De Wereld Vandaag’, radio 1

Op maandagavond  27 mei, de avond na de verkiezingen,  was ik te gast in het radioprogramma ‘De Wereld Vandaag‘ op radio 1, met Ruth Joos.

 

Andere gasten waren Prof. Bart Maddens en CD&V jongerenvoorzitter Sammy Mahdi. 

We hadden het over de verkiezingsuitslag, de campagne, de aantrekkingskracht van het Vlaams Belang, en de mogelijke coalities.

“Ik ben dynamiet – over Nietzsche”, Interne Keuken, 16 januari 2019

Op zaterdag 16 januari sprak ik op radio 1 in het programma ‘Interne Keuken’ met Koen Fillet over de nieuwe biografie van Nietzsche – ‘Ik ben dynamiet’, geschreven door Sue Prideaux.

Het is een fantastisch boek, en een geweldige gelegenheid om nog eens in de filosofie van Nietzsche te duiken.

Andere gasten waren Rob van Hattum over de opkomst van de waterstof economie;
Hans Dierckx over het mysterieuze bedrijf A2Mac1en Gerrit Valckenaers over zijn boek ‘De klank van de stad Venetië’.

“Waarom is politieke verandering zo moeilijk ?” op Radio 1, 3 feb. 2019

Op zondag 3 februari sprak in het radio 1 programma ‘De Ochtend’ met Steffy Merlevede over politieke verandering – naar aanleiding van de discussie over het klimaat. We hadden het over bredere politiek-filosofische vragen: waarom is die verandering zo moeilijk? Wat betekent visie in de politiek? Hoe spelen verkiezingen een rol?

Ik had het onder meer over de status van bedrijfswagens (waardoor ze niet makkelijk worden afgeschaft), over de rol van de politicus als trustee (die waakt over het algemeen belang) dan wel als delegate (afgevaardigde van een kiezer of een belangengroep), en over schijnbare onwrikbare afspraken, die plots kantelden (zoals vrouwenstemrecht of roken op café).

Thomas Mores ‘Utopia’ – interview VPRO – NPO radio 1 en lezingen

Op zondag 9 juli werd de eerste aflevering uitgezonden van een reeks over de Utopie. In de reeks, die meerdere weken loopt, komen onder meer Thomas More, Karl Marx, George Orwell ea aan bod.

Samen met Will Derkse en Maarten Doorman werd ik geïnterviewd over ‘Utopia van Thomas More’.

Via de website van VPRO-Radio 1 kan je de uitzending opnieuw beluisteren.

Over Thomas More gaf ik ‘Levenslessen’ voor The School of Life. En op 10 oktober 2017 geef ik een les in het kader van ‘background educations‘.

Hier is een video-opname van mijn lezing over Thomas More voor de Radboud Universiteit te Nijmegen, waar ok Edwin van Meerkerk sprak over het thema ‘Utopia, dichterbij dan ooit?’

 

 

 

Interview op ‘De Dagwacht’, NPO Radio 1 – over wantrouwen in de media

Unknown

Samen met Klaske Tameling was ik op donderdag 25 februari te gast in het programma ‘De Dagwacht‘, bij journalisten Tom van ’t Einde en Wout van Erven.

De uitzending is op NPO Radio 1 te beluisteren.

 

Aanleiding voor het interview was een ander gesprek over de media dat in Trouw verscheen. Onderzoek toont aan dat burgers de media steeds meer wantrouwen.

 

CcB2KRKXIAEmxmm.png-smallWaar komt dat wantrouwen vandaan? Is het terecht? En wat kunnen journalisten doen om het vertrouwen te herstellen.

Gedurende twee uren spraken we over de invloed van technologie, over samenzweringen, over sociale media, de voor-en nadelen van burgerjournalistiek, over vrouwen en minderheden in de media  en vele andere thema’s.

In het vierde deel van mijn boek ‘Macht en Onmacht. Een verkenning van de hedendaagse aanslag op de Verlichting’ komt het belang van internet en de media voor de democratie aan bod.